15.05.2008 - 29.06.2008

La Luna Piena

Awoiska van der Molen, Aleksander Komarov, Stereo Architects, Jan Adriaans, Monadnock, Tonio de Roover

In de tentoonstelling La Luna Piena tonen Rotterdamse kunstenaars, architecten en fotografen de architectuur van de stad als spiegel van de ziel. Een benadering die doet denken aan de beroemde filmtaal van Michelangelo Antonioni, waarin de stedelijke omgeving de gemoedstoestand van de hoofdpersoon reflecteert. Rotterdam is de stad van de bijzondere architectuur en toch is het niet de particuliere locatie die getoond wordt maar de potentie van de stad om verbeelding op te roepen. Zoals een vertrouwde omgeving in het ijle licht van de volle maan – La Luna Piena – plots een onbekende stad lijkt.

In de zwart-wit fotografie van Awoiska van der Molen (1972) lijken gebouwen zich onverstoorbaar te onttrekken aan de snelheid van het dagelijks bestaan. Van der Molen reisde de afgelopen jaren naar verschillende grote steden, waar ze in de achterafbuurten aan de randen van de stad haar beelden vindt. Ze fotografeert meestal ’s avonds of ’s nachts, waardoor er in het beeld geen spoor van menselijke activiteit te bekennen is. Door de keuze van architectuur, de locatie, de natuurlijke belichting en de nuanceringen in de zwart-wit afdrukken, suggereren de beelden een wereld die niet aan externe invloeden onderhevig lijkt te zijn.

In de film On Translation: Transparency/Architecture Acoustique (2007) van Aleksander Komarov (1971) staat het begrip ‘vertaling’ centraal. De kunstenaar filmt beelden van de Van Nellefabriek in Rotterdam en van de nieuwe Reichstag in Berlijn en legt een verband tussen de inzet van transparantie in vroeg-modernistische en hedendaagse glas- en staalarchitectuur. De film heeft drie delen. Het beeld blijft min of meer gelijk, maar de geluidsband evolueert: in het eerste stuk hoor je omgevingsgeluiden, in het tweede een compositie van Gleb Shutov en het geluid van de componist Elvira Plenar. In de videoinstallatie See You in Disneyland (2006) zien we het Volkspalast, de beroemdste ruïne van het Oost-Duitse deel van Berlijn. Halverwege 2006 werd de afbraak gestart, waartegen fel werd geprotesteerd. Schokkerig gefilmde beelden tonen een nachtelijk bezoek aan het gebouw. Het beeld van blaffende waakhonden in het schijnsel van de maan geeft het ooit zo glorieuze Palast der Republik een verloren aanzien.

Finbarr McComb en Pieter Sprangers richtten in 2006 het bureau Stereo Architects op. Dit nadat ze de internationale architectuur prijsvraag Europan 8 wonnen met Lola Landscape Architects. Een belangrijk uitgangspunt voor hun projecten is de inspiratie op de bestaande context. Zoals bij de inzending van een ontwerp voor de Rotterdamse ideeënprijsvraag ‘Burgemeester zoekt woning’ in 2007. Stereo Architects koos een steigerlocatie nabij de Willemsbrug op Noordereiland. De steiger wordt geflankeerd door twee bestaande bakstenen torens. Geïnspireerd op de torens ontstond het ontwerp voor de burgemeesterswoning Oude Willem.

Jan Adriaans (1972) fotografeert interieurs waarin voorgrond en achtergrond, boven- en onderzijde lijken samen te vloeien. Elke notie van ruimtelijkheid verdwijnt in de verwarrende relatie van schaal en diepte. In de serie foto’s van een kantoorgebouw in Buenos Aires waar hij najaar 2007 verbleef, wordt de huid van het gebouw bijna als vlees. De recente foto’s van semi-openbare gebouwen in Rotterdam tonen anonieme entrees, kamers en doorgangen. In de interieurs introduceert hij regelmatig een door hemzelf aangebrachte toevoeging. Het zijn elementen – een kussen, een strook geplakt tape, een lichtsnoer – die in de gefotografeerde omgeving aandoen als mysterieuze vingerwijzingen van een afwezige regisseur.

Het architectenbureau Monadnock werd in 2006 opgericht door Job Floris, Sandor Naus en Floris van der Poel. Zomer 2007 won het bureau de ontwerp-wedstrijd voor een strandpaviljoen aan het Rotterdamse strand aan de Maas met een ontwerp dat referenties aan andere publieke en historische architectuur in zich draagt. Monadnock beschouwt de stad als een landschap waarin de elementen met verschillende snelheden veranderen. Gebouwen veranderen zeer traag en vormen het hardste materiaal, vergelijkbaar met een Monadnock, het type berg dat na een langdurig proces van erosie overblijft in een landschap.

Het werk van Tonio de Roover (1973) houdt het midden tussen autonome en toegepaste kunst. In zijn installaties en objecten gebruikt De Roover plastic objecten en voorwerpen uit ons dagelijks leven zoals luxaflex, tassen en rekjes van de koelkast. Zijn objecten tonen de sporen van hun oorspronkelijke bestaan. De Roover haalt ze weg uit hun natuurlijke habitat, koppelt ze aan andere voorwerpen en voegt vaak kunstlicht toe. In de installatie La Primavera (2007) figureren witte tuinstoelen, een lichtobject en andere meubelen. Het ensemble heeft het karakter van een cinematografische setting. De achtergebleven attributen vertellen het verhaal van een onbekende scène die zich hier eerder heeft afgespeeld.